Đau khớp gối: Nguyên nhân, triệu chứng & Cách điều trị

Đau khớp gối trước nay vẫn thường được biết đến là bệnh của người già, tuy nhiên, ngày càng được trẻ hóa, ảnh hưởng lớn đến cuộc sống bệnh nhân. Hiện nay y khoa đã nghiên cứu cách hỗ trợ điều trị với bệnh lý này mang đến hy vọng mới trong phòng và điều trị bệnh. Hãy cùng theo dõi trong bài viết dưới đây.

👉 Bạn nên biết:

• 10+ Thực phẩm người đau khớp gối không nên ăn
• Đau khớp gối nên chườm nóng hay chườm lạnh?

Đau khớp gối là gì?

Đau khớp gối là một tình trạng gây đau, sưng và cứng ở khớp gối. Khớp gối là khớp nối lớn nhất trong cơ thể, chịu trách nhiệm hỗ trợ trọng lượng cơ thể và giúp di chuyển chân.

Biểu hiện chung nhận biết đau khớp gối

Đau khớp gối là một tình trạng gây đau, sưng và cứng ở khớp gối. Khớp gối là khớp nối lớn nhất trong cơ thể, chịu trách nhiệm hỗ trợ trọng lượng cơ thể và giúp di chuyển chân.

Các dấu hiệu nhận biết đau khớp gối bao gồm:

• Đau: Đau thường là triệu chứng chính của đau khớp gối. Đau có thể âm ỉ hoặc dữ dội, và có thể xuất hiện đột ngột hoặc từ từ.
• Sưng: Khớp gối có thể bị sưng do viêm. Sưng có thể khiến khớp gối trông to hơn bình thường.
• Cứng khớp: Khớp gối có thể bị cứng vào buổi sáng hoặc sau khi nghỉ ngơi. Khó khăn khi cử động khớp gối.
• Khó vận động: Khớp gối có thể bị cứng hoặc đau khiến bạn khó di chuyển.

Ngoài ra, người bị đau khớp gối cũng có thể gặp các triệu chứng khác, chẳng hạn như:

• Mệt mỏi: Khớp gối bị đau có thể khiến bạn cảm thấy mệt mỏi.
• Thay đổi dáng đi: Bạn có thể thay đổi dáng đi để tránh đau khớp gối.
• Tăng nhiệt độ: Khớp gối có thể bị nóng hơn bình thường.
• Đỏ da: Da xung quanh khớp gối có thể bị đỏ.

Nguyên nhân dẫn đến đau khớp gối phổ biến

Bệnh lý xương khớp đau khớp gối khiến bạn khó khăn uốn cong gối, xuất hiện triệu chứng đau nhức âm ỉ,… Những nguyên nhân có thể dẫn đến đau khớp gối là:

Chấn thương đầu gối 

Đau khớp gối là một trong những chấn thương nghiêm trọng và nguy hiểm nhất. Chấn thương khớp gối do các hoạt động thể thao, tai nạn giao thông khiến xương, sụn, dây chằng bị tổn thương. 

Nguyên nhân có thể xuất phát từ:

Bong gân

Bong gân là tình trạng dây chằng bị căng quá mức hoặc bị rách khiến người bệnh đau nhức, mất vận động khớp tức thời. Nguyên nhân chủ yếu là do tai nạn khi chơi thể thao, chạy nhảy nơi trơn trượt,…. 

Khi bị bong gân khớp gối, bạn sẽ cảm thấy đau, xuất hiện bầm tím quanh khớp và bắt đầu nóng vùng bong gân lên.

Tổn thương dây chằng

Đau khớp gối thường do tổn thương dây chằng chéo trước (ACL), tổn thương xuất hiện khi bạn thay đổi hướng hoặc dừng lại đột ngột, tiếp đất không tốt sau khi nhảy hoặc va chạm mạnh.

Khi tổn thương dây chằng, khớp gối sưng nề, đau nhức. Sau 2 – 3 tuần không chữa trị, các triệu chứng sẽ giảm dần nhưng xuất hiện hiện tượng teo cơ và vùng đầu gối trở nên lỏng lẻo.

Tổn thương sụn chêm

Sụn chêm giúp ổn định khớp đùi nhưng khi bạn chỉ cần xoay gối đột ngột không đúng tư thế, tai nạn trong khi chơi các môn thể thao đều dẫn đến tổn thương sụn chêm. Nếu sụn chêm bị rách và vỡ ra kẹt vào khớp sẽ dẫn đến thoái hoá đầu gối.

Gãy xương

Trong 4 loại xương của khớp gối, xương bánh chè sẽ dễ bị gãy nhất nếu đầu gối bị tác động mạnh đột ngột.

Khi ấn nhẹ sẽ cảm giác đau nhói, sau đó vùng đầu gối bầm tím và có nguy cơ cao bị mất cử động hoàn toàn nếu hai đầu xương bị gãy rời.

Trật khớp

Tình trạng khớp gối không ổn định này xảy ra khi khớp xương chày và xương đùi bị sai lệch so với vị trí ban đầu. Khớp gối bên này có thể thấp khớp gối bên kia gây ra đau và khiến việc đi lại khó khăn.

Viêm bao hoạt dịch gối

Tình trạng viêm túi chứa dịch lỏng ở khớp gối (bao hoạt dịch hỗ trợ giảm ma sát và là miếng đệm chịu lực giữa hai đầu xương và gân, cơ, da gần khớp gối khi vận động). 

Khi bạn bị viêm bao hoạt dịch khớp gối bạn sẽ cảm giác ấm nóng và sưng vùng gối, đau nhức khi đi lại. Cơn đau sẽ nặng thêm nếu tiếp tục vận động và không thuyên giảm kể cả khi nghỉ ngơi.

Dấu hiệu bệnh lý xương khớp 

Khi bạn bị đau khớp gối và tình trạng không thuyên giảm, chúng ta cần được chẩn đoán và điều trị kịp thời các bệnh lý xương khớp sẽ giúp thoát khỏi cơn đau kéo dài. Các bệnh lý xương khớp thường gặp bao gồm:

Thái khoá khớp gối  

Thoái hoá khớp gối là khi sụn và xương dưới sụn bị hao mòn và huỷ hoạt dần. Nguyên nhân hiện tượng này là tình trạng lão hoá khớp, các chấn thương gây tổn thương khớp gối không kịp thời chữa trị, không thường xuyên tập thể dục, thói quen hay ngồi xổm,….

Người bệnh sẽ cảm thấy đau nhức ở mặt trước và trong khớp gối, nghe tiếng kêu khi gập hoặc duỗi chân.

Viêm khớp gối 

Viêm khớp gối xảy ra khi các xương sụn trơn bị ăn mòn, trở nên thô ráp. Các khớp xương ma sát liên tục làm giảm việc hấp thụ các chấn động phía sụn khớp, gây đau nhức cho người bệnh và khó khăn khi vận động. 

Người bệnh thường đau nhức vào sáng sớm và khó khăn khi duỗi hoặc gập chân tối đa 30 phút.

Viêm khớp dạng thấp

Bệnh lý viêm khớp tự miễn mãn tính, xuất phát từ màng hoạt dịch của các khớp. Ban đầu người bệnh sẽ có cảm giác đau khớp, sưng đỏ ở vùng khớp gối bị viêm sau đó có khả năng hạn chế vận động. 

Nặng hơn nữa người bệnh sẽ bị đau và sưng nhiều hơn, tổn thương xương thậm chí và bị biến dạng, mất hẳn khả năng vận động

Bệnh Gout

Nguyên nhân là do chỉ số acid uric trong máu tăng cao đột ngột hoặc bất thường trong chu trình tạo ra acid này dẫn đến nguy cơ gây ra bệnh Gout.

Giai đoạn đầu, người bệnh sẽ đau khớp dữ dội chủ yếu ở các khớp và cơn đau sẽ kéo dài âm ỉ sau đó các khớp bị Gout sẽ trở nên sưng, mềm và nóng đỏ.

Tình trạng nặng nhất của bệnh Gout sẽ khiến người bệnh không thể cử động khớp như bình thường được.

Bàn chân bẹt

Hội chứng bàn chân bẹt là tình trạng lòng bàn chân bằng phẳng không có độ lõm khi đứng trên mặt phẳng gây ra những cơn đau nhức khi di chuyển.

Nguyên nhân gây ra hội chứng là do di truyền, giày dép không phù hợp, thừa cân, chênh lệch chiều dài của hai bàn chân, hệ thống dây chằng lỏng lẻo,… Bàn chân bẹt dễ tăng nguy cơ thoái hoá khớp gối.

Khi nào bệnh nhân đau khớp gối nên tới gặp bác sĩ?

Trường hợp người bệnh bị xương khớp xuất hiện những biến chứng sau cần được đưa đến các cơ sở y tế gần nhất để kịp thời điều trị:

• Người bệnh đau phần khớp gối đến mức không chịu được trọng lượng hoặc cảm thấy đầu gối không ổn định và bị đau âm ỉ.
• Đầu gối xuất hiện vết sưng tấy, bầm tím rõ rệt.
• Không thể duỗi hoặc gập đầu gối lại được.
• Nhìn thấy phần đầu gối bị biến dạng rõ rệt.
• Cơ thể bắt đầu nóng lên và sốt cao ngoài ra còn đau và sưng tấy phần đầu gối.
• Nghe tiếng lách tách hoặc lạo xạo ở khớp.

Chẩn đoán đau khớp gối như thế nào?

Ngoài việc tìm hiểu tiền sử bệnh nhân đầy đủ và thực hiện các kiểm tra ban đầu, người bệnh cần thực hiện các xét nghiệm khác để phát hiện các vấn đề khớp gối bao gồm:

Khám lâm sàng 

Bác sĩ xác định khu vực bị đau và tìm hiểu những thông tin cơ bản về cơn đau như : thời điểm bắt đầu cơn đau? Thời điểm nào là đau nhất trong ngày? Cơn đau kéo dài bao lâu và như thế nào? Phần đầu gối có bị sưng, nhức, đỏ và bầm tím hay không? Nếu có thì những triệu chứng này xuất hiện khi nào.

Sau đó bệnh nhân được kiểm tra khả năng di chuyển của cẳng chân theo nhiều hướng khác nhau. Cuối cùng là nghiệm pháp ngăn kéo trước để đánh giá cấu trúc đầu gối.

Chẩn đoán hình ảnh 

Tuỳ vào tình hình và mức độ nặng nhẹ sau khi khám lâm sàng mà bệnh nhân được chẩn đoán hình ảnh bằng một trong những hình thức sau:

• Chụp X – Quang: Giúp phát hiện cấu trúc của xương khớp có vấn đề như thoái hoá hay gãy xương hay không.
• Chụp CT: Quan sát được các cấu trúc, tình trạng khớp rõ hơn, chẩn đoán các bệnh về xương và xác định các bệnh lý khác như bệnh Gout kể cả khi chưa biểu hiện ra ngoài.
• Chụp MRI: Giúp các bác sĩ quan sát được chấn thương ở các mô mềm như dây chằng, gân, sụn và cơ.
• Siêu âm: Giúp bác sĩ quan sát được hình ảnh các cấu trúc mô mềm nằm bên trong đầu gối, đánh giá được những tổn thương khác như viêm bao hoạt dịch.

Xét nghiệm

Xét nghiệm máu hoặc hút dịch khớp gối trong trường hợp bác sĩ nghi ngờ đau đầu gối do các dấu hiệu viêm khớp gối hoặc nhiễm trùng bên trong mà các hình thức khác không phát hiện được.

Giải pháp chữa trị đau khớp gối

Tuỳ vào mỗi trường hợp đau khớp gối mà người bệnh kết hợp các phương pháp giúp đẩy nhanh quá trình chữa lành. Tuy nhiên, với mỗi phương pháp sẽ có những ưu điểm nhược điểm cụ thể:

Sử dụng thuốc

Mỗi nguyên nhân gây ra bệnh đau khớp gối sẽ được chỉ định loại thuốc phù hợp với tình trạng bệnh nhân. Thuốc giảm đau và thuốc chống viêm không steroid sẽ được sử dụng nhiều trong điều trị đau khớp gối do thoái hoá, viêm hoạt dịch, bệnh viêm khớp,… Hoặc bác sĩ sẽ đề nghị tiêm corticoid để giảm các triệu chứng viêm khớp.

Ưu điểm:

Sử dụng thuốc giúp giảm các phản ứng do viêm, đau ở khớp nhanh chóng. Giúp giảm đau nhanh chóng, người bệnh sẽ không còn cảm thấy đau nhức vùng xương khớp sau khi uống thuốc.

Nhược điểm:

• Sử dụng không đúng loại thuốc khiến tình trạng người bệnh trở nên trầm trọng hơn.
• Lạm dụng hoặc sử dụng quá nhiều gây độc tính trên các bộ phận khác, nguy hiểm hơn dẫn đến tử vong.
• Có thể xảy ra một số tác dụng phụ nghiêm trọng như phát ban, nổi mẩn, sưng phù, khó thở,….

Bấm huyệt

Có rất nhiều công trình nghiên cứu đã ghi nhận hiệu quả của bấm huyệt đối với bệnh lý cơ xương khớp. 

Ưu điểm: 

• Bấm huyệt giúp người bệnh thư giãn hơn khi cơ bị co cứng, phục hồi, cân bằng rối loạn tạng phủ, tiết ra chất giảm đau tự nhiên như endorphin,… 
• Ngoài ra còn giúp tăng xuất dịch khớp gối, đẩy nhanh quá trình tái tạo sụn khớp.

Nhược điểm:

Tuy nhiên, một vài trường hợp cần cẩn trọng khi bấm huyệt chữa đau đầu gối:

• Chấn thương tại khớp gối giai đoạn cấp như gãy xương, đứt dây chằng,…
• Dấu hiệu sinh tồn không ổn định, không tỉnh táo,…
• Vùng bị thương có vết thương hở, loét, mụn nhọt,…. thực hiện thao tác sẽ lan nhanh tình trạng viêm nhiễm nghiêm trọng.
• Cơ địa đặc biệt như phụ nữ có thai, trẻ em, người già,… cần được theo dõi cẩn thận từ những người có chuyên môn.

Vật lý trị liệu 

Người bệnh sau khi được điều trị cần được vật lý trị liệu giúp giảm đau, phục hồi các chức năng cơ bản của khớp gối, ngăn ngừa được tình trạng tái phát.

Khi được trị liệu người bệnh sẽ được điều trị bằng một số loại máy móc như máy điện xung giãn cơ, tập với máy gập duỗi tự động giúp phục hồi các chức năng vận động của khớp gối.

Ngoài ra, bệnh nhân kèm theo thực hiện các bài tập vật lý trị liệu do các bác sĩ, kỹ thuật viên chuyên nghiệp hướng dẫn. Tập các bài tập nâng chân, kéo giãn cơ đùi, squat,… Hỗ trợ giảm đau, tăng cường sức bền cho cơ bắp, sự dẻo dai và độ linh hoạt. 

Ưu điểm:

• Giảm đau không cần dùng thuốc, phẫu thuật, ngăn chặn nhiều nguy cơ.
• Rút ngắn thời gian chữa trị nhờ tác động trực tiếp vào vị trí tổn thương.
• Phục hồi nhanh chóng sau phẫu thuật.
• Cải thiện khả năng vận động và di chuyển sau khi bị tổn thương khớp gối.

Nhược điểm: 

• Bệnh sẽ không giảm ngay tức thì, thời gian điều trị đòi hỏi người bệnh cần kiên trì và đội ngũ điều trị chuyên nghiệp.
• Người bệnh cần nghiêm túc thực hiện về các chế độ tập luyện, sinh hoạt, sinh dưỡng,…

Tế bào gốc tự thân 

Ghép tế bào gốc tự thân là phương pháp lấy tế bào gốc trung mô của chính của người bệnh. Sau đó sử dụng tế bào gốc tiêm vào khớp cần điều trị do thoái hoá. Lúc này, tế bào gốc sẽ hoạt hoá và hỗ trợ các tế bào khác hoạt động và giúp chống viêm và phục hồi chức năng khớp.

Ưu điểm:

• Hiệu quả: Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tế bào gốc có thể giúp giảm đau và cải thiện chức năng khớp ở những người bị đau khớp gối.
• An toàn: Tế bào gốc là những tế bào an toàn và không gây ra tác dụng phụ nghiêm trọng.
• Không xâm lấn: Điều trị đau khớp gối bằng tế bào gốc thường là thủ thuật ít xâm lấn, không cần phẫu thuật.
• Thời gian phục hồi ngắn: Người bệnh thường có thể hồi phục trong vài ngày sau khi điều trị.

Nhược điểm:

• Chi phí điều trị rất cao

👉 Tìm hiểu phương pháp tế bào gốc tự thân

Cách phòng ngừa đau khớp gối

Một số phương pháp phòng ngừa hữu ích bao gồm:

• Duy trì cân nặng hợp lý: Béo phì cũng là một trong những nguyên nhân chủ yếu gây nên bệnh khớp gối. Việc duy trì cân nặng sẽ tránh gây áp lực lên các khớp gối và hạn chế những chấn thương, viêm xương khớp hiệu quả.
• Thường xuyên tập luyện, rèn luyện thể dục thể thao: Rèn luyện thể dục thể thao hàng ngày giúp cơ thể dẻo dai, tăng cường sức mạnh cơ bắp và cải thiện độ linh hoạt khi vận động. Tuy nhiên, bạn cần chú ý đảm bảo an toàn và kỹ thuật để hạn chế tối đa các tình trạng chấn thương khi rèn luyện.
• Mang giày vừa vặn với chân và thoải mái: Giúp bạn dễ dàng vận động và tránh gây áp lực lên đầu gối.
• Thực hiện các động tác cải thiện tư thế.
• Bổ sung các thực phẩm chức năng: Bổ sung các chất như Canxi, Kali, Magie, Vitamin nhóm B, C và E,…

Hỏi đáp về đau khớp gối 

Có rất nhiều thắc mắc xung quanh bệnh đau khớp gối, dưới đây là những câu hỏi thường gặp về khớp gối:

Đau đầu gối có phải do viêm khớp hay không?

Đau đầu gối do viêm khớp, theo báo cáo của tổ chức Y tế WHO có tới 95% bệnh nhân tổn thương khớp gối là do viêm khớp gối. Một số khác bị đau khớp là do xoắn đầu gối, chấn thương mô mềm như sụn hoặc dây chằng.

Đau khớp gối có tự biến mất hay không?

Việc này sẽ phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra đau khớp. Nếu nguyên nhân do lao động quá sức do hoạt động thể thao thì cơn đau sẽ dần biến mất. Nhưng nếu bạn đau do viêm khớp, đau khớp đùi – chân do căng dây chằng hoặc gãy chân cơn đau sẽ dai dẳng và nghiêm trọng nếu không được điều trị kịp thời.

Đau nhức khớp gối có phải là thoái hoá khớp gối hay không?

Đau khớp gối lâu dần sẽ hình thành bệnh lý thoái hóa khớp gối. Nguyên nhân gây đau khớp đầu gối là do lớp sụn bị tổn thương và lâu dần không chữa trị kịp thời sẽ hình thành thoái hoá khớp gối.

Viêm khớp gối nên ăn gì?

Người bị tổn thương vùng khớp gối nên bổ sung các thực phẩm giúp giảm bớt các triệu chứng viêm và đau nhức khớp. Ngoài ra còn gia tăng khả năng tái tạo sụn khớp tránh các nguy cơ gây thoái hoá khớp như:

• Các loại cá biển (cá hồi, cá ngừ, cá thu, cà mòi, cá trích) giàu Omega 3 giúp chống viêm, giảm đau.
• Dầu Oliu: Chứa hợp chất oleocanthal tương tự như thuốc kháng viêm không steroid.
• Bông cải xanh: giàu canxi, Vitamin K, Vitamin C tốt cho xương khớp.
• Trái cây họ cam, quýt: Chứa lượng lớn Vitamin C làm tăng mật độ xương, chống viêm khớp hiệu quả.
• Đậu nành: Có tác dụng kháng viêm, cung cấp Canxi giúp xương chắc khoẻ.

Kết Luận

Bệnh đau khớp gối có xu hướng ngày càng trẻ hóa, việc tìm hiểu thông tin và có biện pháp chủ động phòng ngừa là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Đặc biệt, với những người thuộc nhóm có nguy cơ cao cần chủ động thăm khám thường xuyên hoặc sử dụng các liệu pháp chăm sóc sức khỏe chủ động để bảo vệ sức khỏe tối ưu nhất.